Ondernemers blijven positief

  • update:  
  •  
De vooruitzichten voor de Nederlandse economie blijven uitstekend.

Inhoudsopgave

Contents

Yes

Het ondernemersvertrouwen kwam in het vierde kwartaal uit op 13,4, slechts nipt lager dan in het derde kwartaal. 37% van de ondervraagde ondernemers verwacht dat de omzet in 2018 zal stijgen, terwijl slechts 7% een daling voorziet. Als gevolg van de groeiende activiteit verwacht 18% van de ondernemers meer personeel aan te trekken. 10% van de ondernemingen geeft aan meer te investeren. Uit het onderzoek blijkt verder dat het vertrouwen in vrijwel alle sectoren positief zijn. Vooral de bouw(23,6), handel(17,5) en de zakelijke dienstverlening(17,0) scoren hoog. Enkel in de mijnbouw en energiesector zijn ondernemers per saldo negatief gestemd(-14,0). Afgaande op de cijfers zal de Nederlandse economie in 2018 bovengemiddeld blijven groeien. In het derde kwartaal nam het bbp toe met 0,4%. Afgezet tegen de zeer sterke economische groei in het tweede kwartaal(1,5%) viel dat bepaald niet tegen.

In het eurogebied als geheel nam het bbp toe met 0,6%, gelijk aan het voorlopige cijfer en de groei in het tweede kwartaal. Opvallend is dat in vrijwel alle landen sprake is van groei. In Duitsland, de grootste economie van het eurogebied, kwam de groei van het bbp uit op 0,8%, in Italië dat lang achterbleef op 0,5%.

Standen per 17 november 2017

3 maanden  10 jaar *)
Verenigde Staten1,44 (1,41)2,37 (2,41)
Eurozone-0,33 (-0,33)0,83 (0,88)
Duitsland0,36 (0,41)
Frankrijk0,71 (0,78)
Italië1,83 (1,85)
Spanje1,55 (1,57)
Nederland 0,42 (0,47)
​Eurokoers USD 1,178 (1,166)

*) rendementen op staatsleningen, eurozone tienjaars euro swap rate.

Grafiek

Nederland

 

Economisch nieuws

VERENIGDE STATEN

  • empire state man. survey Fed New York, november: +19,4 (oktober: +30,2)
  • business outlook Fed Philadelphia, november: +22,7 (oktober: +27,9)
  • huizenmarktindex, november: 70 (oktober: 68)
  • woningproductie, november: 1,232 miljoen, 15,5% j.o.j. (oktober: 1,094, 8,9% j.o.j.)
  • industriële productie, oktober: 0,9%, 2,9% j.oj. (september: 2,1% j.o.j.)
  • detailhandelsomzet(volume), oktober: 0,1%, 2,5% j.o.j. (september: 1,3%, 2,5% j.o.j., herzien van 1,0%, 2,2% j.o.j.)
  • consumentenprijsindex, oktober: 0,1%, excl. voedsel en energie 0,2%, 2,0% j.o.j. (september: 2,2% j.o.j.)
  • producentenprijsindex, oktober: 0,4%, excl. voedsel en energie 0,4%, 2,8% j.o.j. (september: 2,6% j.o.j.)

JAPAN

  •  bruto binnenlands product, derde kwartaal: 0,3%, 1,7% j.o.j. (tweede kwartaal: 0,6%, 1,4% j.o.j.)

EUROZONE

  • bruto binnenlands product, derde kwartaal: 0,6%, 2,5% j.o.j. (niet herzien)
  • industriële productie, september: -0,6%, 3,3% j.o.j. (augustus: 3,9% j.o.j.)
  • productie bouwnijverheid, september: 0,1%, 3,1% j.o.j. (augustus: 1,9% j.o.j.)
  • uitvoer, september: 8,8% j.o.j. (augustus: 6,8% j.o.j.)
  • invoer, september: 8,0% (augustus: 9,1% j.o.j.)
  • saldo handelsbalans, september: EUR 25 miljard (augustus: EUR 21,0 miljard)
  • consumentenprijsindex, oktober: 0,1%, 1,4% j.o.j. (niet herzien)

DUITSLAND

  • bruto binnenlands product, derde kwartaal: 0,8%, 2,3% j.o.j. (tweede kwartaal: 0,6%, 1,0% j.o.j.)

ITALIE

  • bruto binnenlands product, derde kwartaal: 0,5%, 1,7% j.o.j. (tweede kwartaal: 0,3%, 1,5% j.o.j.)

NEDERLAND

  • ondernemersvertrouwen, vierde kwartaal: +13,4 (derde kwartaal: +15,9)
  • bruto binnenlands product, derde kwartaal: 0,4%, 3,0% j.o.j. (tweede kwartaal: 3,3% j.o.j.)
  • werkgelegenheid, derde kwartaal: +51.000, 2,2% j.o.j. (tweede kwartaal: +57.000, 2,1% j.o.j.)
  • werkloosheid, oktober: 4,5% j.o.j. (september: 4,7% j.o.j.)
  • detailhandelsomzet(volume), september: 5,1% j.o.j. (augustus: 3,9% j.o.j.)
  • uitvoer(volume), september: 6,9% j.o.j. (augustus: 7,3% j.o.j.)
  • invoer(volume), september: 5,6% j.o.j. (augustus: 9,3% j.o.j.)
  • saldo handelsbalans, september: EUR 6,3 miljard (augustus: EUR 4,0 miljard)
  • vervolguitgifte 0,75% staatslening per 15-07-2027: EUR 2,5 miljard tegen een effectief rendement van 0,51%; uitstaande volume na emissie: EUR 15,0 miljard.

Agenda

​20-11Verenigde Statenindex van leading indicators​oktober
​Duitsland​producentenprijsindex​oktober
21-11Verenigde Staten verkochte bestaande woningen ​oktober
​Nederlandhuizenprijsoktober
22-11Verenigde Staten consumentenvertrouwen(UvM)​november *)
orders duurzame goederen​oktober
Nederlandconsumptie​september
consumentenvertrouwen​november
​23-11​Eurozoneinkoopmanagersindex ​november
​Duitsland​inkoopmanagersindex ​november
bruto binnenlands product​​derde kwartaal *)
Frankrijk​​inkoopmanagersindex november​
​ondernemersvertrouwen​november
24-11Japaninkoopmanagersindex industrienovember
Duitslandondernemersvertrouwennovember

*) herziening

Verwachtingen

De groei van de wereldeconomie blijft in 2018 vrijwel stabiel op 3,5%. In de opkomende landen trekt de groei iets aan. Evenals in voorgaande jaren is de economische groei in Azië het hoogst. Dat is mede te danken aan China, waar de groei ondanks een lichte afzwakking robuust blijft, namelijk circa 6,2%.

De Amerikaanse economie groeit in 2018 naar verwachting met 2,3%, vrijwel gelijk aan de verwachte expansie in dit jaar. De private consumptie zal mede door een verdere groei van de werkgelegenheid in lijn met dit jaar toenemen. De groei van de investeringen houdt aan. De uitvoer kan mede door de lagere dollar wat aantrekken. De inflatie daalt licht naar 1,7%.

De economische groei in de eurozone blijft in 2018 nagenoeg gelijk op 2,0%. De groei van de investeringen trekt aan onder invloed van het ruime monetaire beleid. De consumptie groeit mede dankzij de verder verbeterde arbeidsmarkt. De werkloosheid zal volgend jaar in het eurogebied dalen tot 8,6%, het laagste niveau in jaren. De Nederlandse economie ontwikkelt zich zeer gunstig. Dit jaar komt de economische groei uit op rond 3%. In 2018 neemt de groei iets af, maar blijft met 2,4% bovengemiddeld. De inflatie neemt in het eurogebied af van 1,5% dit jaar naar 1,3% in 2018. De inflatie blijft daarmee ruim beneden de doelstelling van de ECB.  

Economische groei 2016 2017 2018
Verenigde Staten 1,52,2(2,0)2,3(2,1)
China6,76,9(6,7)6,2
Japan1,01,81,2

Eurozone

1,8

2,1

2,0

Duitsland1,92,02,0
Frankrijk1,21,81,6
Italië0,91,31,3
Spanje3,23,02,5
Nederland 2,23,02,4
           
Inflatie *) 2016 2017 2018
Verenigde Staten 1,11,81,7
China2,01,52,4
Japan-0,10,40,5
Eurozone0,31,51,3
Duitsland0,41,81,7
Frankrijk0,31,21,1
Italië-0,11,01,0
Spanje-0,31,81,3
Nederland 0,11,41,2

*) o.b.v. de consumptiedeflator(Verenigde Staten), de consumptieprijsindex(China en Japan) resp. de geharmoniseerde consumentenprijsindex(eurozone en eurolanden).

Rentevisie

De ECB zal de effectenaankopen in de loop van 2018 naar verwachting geleidelijk verminderen, maar de rente onveranderd laten. De lange rentetarieven lopen licht op.

ActueelOver een jaar
forward rate

prognose
BNG

3 maanden interbancair

-0,33

-0,27

-0,20

Staat 10 jaar0,420,730,90

Grafiek

Yieldcurve Nederland

     

Trefwoorden: Tags: Economisch beeld
 

 Content Query